WARSZAWA, Polska (AP) — polski Prezydent Andrzej Duda Oczekuje się, że w poniedziałek ogłosi, kogo mianuje do utworzenia nowego rządu po tym, jak partie opozycyjne połączyły siły i zdobyły większość w parlamencie w wyborach krajowych w zeszłym miesiącu, powiedział doradca.
Ogłoszenie zainicjuje proces tworzenia nowego rządu po wyborze rządzącej prawicowej partii Prawo i Sprawiedliwość utraciła większość parlamentarną do trzech sojuszniczych partii opozycyjnych, ale okazał się największym pojedynczym wyborcą. To podsyciło spekulacje na temat wyboru Dudy.
„Po konsultacjach i głębokim namyśle Prezydent Andrzej Duda podjął decyzję dotyczącą tzw. pierwszego kroku” (utworzenia rządu) – poinformował doradca prezydenta Marcin Mastalerek w X, znanym wcześniej jako Twitter.
Powiedział, że decyzja jest „ostateczna” i nie podlega prośbom polityków, którym zalecił „spokojne podążanie za wieczornym przemówieniem”.
Duda, sojusznik obecnego rządu, powiedział, że dwoma kandydatami na premiera są obecny konserwatywny premier Mateusz Morawiecki oraz były premier i główny lider opozycji Donald Tusk, dawny szczyt Urzędnik Unii Europejskiej.
Zgodnie z polską konstytucją pierwszym krokiem w utworzeniu rządu jest „mianowanie” przez prezydenta premiera i powierzenie mu powołania gabinetu, co następnie musi zostać zatwierdzone przez parlament. Dopiero wtedy Prezydent będzie mógł oficjalnie mianować Premiera i rząd. Jeżeli rząd nie uzyska zgody, proces zostanie powtórzony z innym desygnowanym na premiera.
Eksperci konstytucyjni poinformowali jednak w poniedziałek, że Duda będzie mógł wskazać nowego premiera dopiero 13 listopada, kiedy nowy parlament po raz pierwszy zbierze się i formalnie przyjmie dymisję Morawieckiego i jego gabinetu.
Prawo i Sprawiedliwość będzie dalekie od większości w nowym parlamencie i nie będzie w stanie uchwalać własnych ustaw. Jej przywódcy twierdzą jednak, że należy dać jej szansę na dalsze rządzenie, ponieważ otrzymała największą część głosów. Dysponuje 194 głosami w 460-osobowej izbie niższej, ale nie ma potencjalnego partnera koalicyjnego.
Tusk reprezentuje całą większość opozycji, która zdobyła 248 mandatów, ale był celem ostrych ataków ze strony rządu i nieprzyjaznych komentarzy Dudy kampanię wyborczą. The Blok opozycji składa się z centrowej Koalicji Obywatelskiej Tuska, Trzeciej Drogi – koalicji agrarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego i centrowego Polska 2050 – oraz Partii Lewicy.
Część komentatorów uważa, że Duda mógłby wybrać kandydata, który stwarzałby możliwość konstruktywnej współpracy w ciągu prawie dwóch lat pozostałych do jego kadencji.
Olga Tokarczuk jest autorką publikującą na portalu humanmag.pl, gdzie zajmuje się tematami z zakresu newsów, polityki, biznesu, technologii, sportu, rozrywki i stylu życia. Skupia się na przekazywaniu rzetelnych i użytecznych informacji, śledzeniu aktualnych wydarzeń oraz prezentowaniu historii ważnych dla czytelników w sposób jasny i przystępny.