Współautorami są Alexandra S. Wormley i Michael EW Varnum
Prawdopodobnie nie zdziwiłbyś się, gdybyś dowiedział się, że Polska i Ukraina są podobne pod względem wartości, ale co z Polską i Peru? Okazuje się, że te społeczeństwa również bardzo się skupiają. Socjolodzy od dawna badają, dlaczego kultury różnią się pod względem wartości, motywacji i postaw. Badania te często ujawniały grupy rodzinne według historii, religii lub bliskości geograficznej. Jednak pomimo fizycznej odległości między Limą a Warszawą, widzimy, że te dwa kraje są podobne w tym, jak bardzo akcentują takie wartości, jak harmonia i niezależność (ryc. 1; Schwartz, 2007).
Dendrogram przedstawia wartości kulturowe 43 krajów. Mniejsze wysokości między gałęziami wskazują na większe podobieństwo.
Źródło: Wormley i in., 2022 (dane naukowe)
Dlaczego możemy znaleźć tak nieoczekiwane podobieństwa? Odpowiedź może dotyczyć ekologii, czyli podstawowych cech środowiska fizycznego (tj. opadów atmosferycznych lub temperatury) i społecznego (tj. PKB na mieszkańca, gęstość zaludnienia), które mają istotne konsekwencje dla zachowania ludzi, podobnie jak innych gatunków zwierząt. 🇧🇷 Okazuje się, że ekologia może również pomóc nam zrozumieć wzorce zróżnicowania kulturowego na całym świecie. Rzeczywiście, kilka badań wykazało, że różnice kulturowe, takie jak siła norm społecznych (Gelfand i in., 2011), indywidualizm (Fincher i in., 2008), a nawet płodność (Rotella i in., 2021) wydają się być powiązane na różnice w kluczowych cechach ekologicznych.
Z jednej strony ekologia może prowadzić do zróżnicowania kulturowego poprzez wywołane reakcje – adaptacyjne reakcje behawioralne i psychologiczne na powtarzające się zagrożenia i zasoby środowiskowe (Sng i in., 2018; Tooby i Cosmides, 1992). Podobnie jak inne zwierzęta, ludzie reagują na te sygnały środowiskowe w sposób, który może prowadzić do regionalnych różnic w naszym sposobie działania i myślenia (Barsbai i in., 2021; Sng i in., 2018). Tak więc, jeśli różne grupy doświadczają systematycznie różnych warunków ekologicznych, możemy spodziewać się systemowej zmienności psychologicznej między tymi grupami.
Innym sposobem, w jaki ekologię można powiązać ze zróżnicowaniem kulturowym, jest to, że społeczeństwa mogą rozwijać instytucje i zasady zaprojektowane w celu reagowania na te presje środowiskowe (Nichols, 2022). Na przykład kultura może promować surowe normy społeczne z surowymi karami dla przestępców, aby utrzymać jednostki w ryzach, gdy istnieją zewnętrzne zagrożenia, takie jak klęski żywiołowe, z którymi trzeba się uporać (Gelfand i in., 2011). Jako inny przykład, wyższe poziomy zagrożenia patogenami są związane z bardziej kolektywistycznymi i etnocentrycznymi instytucjami, wraz z większym konserwatyzmem społecznym (Brown i in., 2016).
W naszej najnowszej pracy stworzyliśmy kompleksowy zestaw danych wskaźników ekologicznych i siedemdziesięciu dwóch zmiennych kulturowych dla 220 społeczeństw, aby ocenić, jak daleko sięga związek między ekologią a kulturą, umożliwiając innym naukowcom pogłębienie własnej pracy na ten temat. Zbiór danych obejmuje szeroki zakres zmiennych kulturowych interesujących naukowców społecznych, w tym z góry wyrobiona opinia🇧🇷 osobowość, motywacje i zmienne instytucjonalne, takie jak rządy prawa, korupcja i praktyki demokratyczne. Nasz zbiór danych zawiera również informacje nie tylko o bieżących poziomach zmiennych ekologicznych, ale także o tym, jak te zmienne zmieniają się w czasie.
Łącząc te informacje w systematyczny sposób, nasz nowy zestaw danych pozwala naukowcom odpowiedzieć na wiele ważnych pytań. Na przykład, jak silny jest ogólny związek między warunkami ekologicznymi a zróżnicowaniem kulturowym (Wormley i in., 2022)? Czy niektóre wskaźniki ekologiczne, takie jak średnie lub zakresy, są lepszymi predyktorami niż inne, takie jak obecne poziomy lub przewidywalność? Czy społeczeństwa skupiają się inaczej na różnych typach zmiennych kulturowych, takich jak osobowość? W jaki sposób różnice ekologiczne między podobnymi społeczeństwami mogą odnosić się do zjawisk takich jak akulturacja? To tylko kilka pytań, na które mamy nadzieję, że ta nowa baza danych pozwoli naukowcom odpowiedzieć na pytania, a w rzeczywistości sami pracujemy nad niektórymi z tych pytań. W duchu otwartej nauki udostępniliśmy ten zestaw danych każdemu (w tym Tobie!), Wraz ze szczegółowym opisem zestawu danych w naszej publikacji w Scientific Data.
Dendrogram reprezentujący obecne poziomy ekologii. Mniejsze wysokości między gałęziami wskazują na większe podobieństwo.
Źródło: Wormley i in., 2022 (dane naukowe)
Dlaczego więc Polska i Peru są tak zaskakująco podobne pod względem wartości? Cóż, okazuje się, że wykazują również pewne uderzające podobieństwa pod względem badanych przez nas zmiennych ekologicznych (ryc. 2). Obie mają podobną oczekiwaną długość życia (odpowiednio 73,5 i 75,2 lat) i równie niski poziom zagrożenia np. chorobami zakaźnymi. Sugeruje to inny sposób, w jaki ten zestaw danych może być przydatny dla naukowców, a mianowicie. Może to pomóc nam przewidzieć podobieństwa kulturowe, których inaczej byśmy nie podejrzewali. Amazońskie lasy deszczowe i siedziba Amazona (w Seattle w stanie Waszyngton) to miejsca deszczowe. Czy dostrzegamy podobne cechy kulturowe i instytucjonalne powstające w odpowiedzi na ten deszcz? Zbiór danych eko-kulturowych to narzędzie, które, mamy nadzieję, pozwoli naukowcom odpowiedzieć na te i wiele innych pytań w nadchodzących latach.
Joanna Bator jest autorką publikującą na portalu humanmag.pl, gdzie zajmuje się tematami z zakresu aktualności, polityki, biznesu, technologii, sportu, rozrywki i stylu życia. Koncentruje się na jasnym i rzetelnym przekazywaniu informacji, śledzeniu bieżących wydarzeń oraz prezentowaniu historii i tematów istotnych dla czytelników w przystępny i zrozumiały sposób.