Nowy rząd obiecuje utworzenie pierwszych od dwóch dekad w Polsce nowych parków narodowych

Nowy rząd Polski ogłosił plany utworzenia pierwszych od ponad dwóch dekad nowych parków narodowych w kraju i rozbudowy istniejących.

„To jest i pozostanie dla nas priorytetem” – powiedziała wczoraj TVN24 Minister Klimatu i Środowiska Paulina Henning-Kloska.

Henning-Kloska jest wiceprzewodniczącą centrowej partii Polska 2050 (Polska 2050), jednej z partii nowej koalicji rządzącej pod przewodnictwem Donalda Tuska, która objęła władzę na początku tego miesiąca.

Polska 2050 kładzie duży nacisk na politykę środowiskową. W swoim programie wyborczym partia obiecała w ciągu siedmiu lat podwoić powierzchnię parków narodowych w Polsce, zaznaczając, że obecnie zajmują one zaledwie 1,1% powierzchni Polski, podczas gdy średnia w UE wynosi 3,7%.

Partia obiecała także „położyć kres traktowaniu polskich lasów jak tartaków”, zakazując wycinki „najcenniejszych 20% polskich lasów”.

Umowa koalicyjna pomiędzy partiami tworzącymi nowy rząd zawierała zobowiązanie do zwiększenia liczby parków narodowych.

W rozmowie z TVN Henning-Kloska poinformowała, że ​​jej ministerstwo „rozpoczęło prace nad reformą zarządzania lasami państwowymi”, w tym analizując protesty przeciwko wylesianiu nadzorowane przez zarząd leśnictwa państwowego za poprzedniego rządu.

„Zaczęliśmy także powiększać parki narodowe” – dodała. „Zatroszczymy się o tereny zielone i ograniczymy wylesianie. Oto nasze zobowiązania na najbliższe cztery lata.”

Minister powiedział też, że pracują w miejscach, gdzie „lokalne społeczności mogą lepiej decydować, co dzieje się w ich najbliższym otoczeniu”.

Polska, która jest piątym co do wielkości krajem w UE pod względem powierzchni, posiada obecnie 23 parki narodowe. Ostatni raz nowy park narodowy utworzono w 2001 roku – Park Narodowy Ujście Warty w zachodniej Polsce, niedaleko granicy z Niemcami.

Rozwój parków narodowych został zatrzymany po przyjęciu w 2000 r. ustawy wymagającej zgody wszystkich zainteresowanych władz lokalnych. Wcześniej parki powstawały na mocy jednostronnych decyzji rządu.

Nowy rząd w umowie koalicyjnej obiecał powiększenie obszaru parków narodowych „w porozumieniu ze społecznościami lokalnymi”. Portal śledczy OKO.press zauważa jednak, że obietnica ta może być trudna do zrealizowania w praktyce.

Ministerstwo może spotkać się z oporem części lokalnych gmin (które być może nie chcą tracić atrakcyjnych gruntów na rzecz nowych parków narodowych) i Państwowej Agencji Leśnictwa (która zajmuje się gospodarką leśną, przede wszystkim wyrębem lasów) – pisze OKO.press.

Działacze na rzecz ochrony środowiska od dawna przekonują, że Polska, która obecnie zajmuje 29. miejsce wśród krajów europejskich pod względem odsetka parków narodowych w kraju, potrzebuje powiększenia obszarów chronionych.

W jednym z nich zasugerowała Fundacja Dziedzictwa Naturalnego, organizacja pozarządowa raport opublikowano na początku tego roku informację o utworzeniu 25 nowych parków i rozbudowie już istniejących. Chce, aby obszar chroniony w Polsce wzrósł do nieco ponad 3% powierzchni kraju.

„Najłatwiej będzie to osiągnąć, opierając się na sprawdzonych, tradycyjnych i ugruntowanych prawnie formach ochrony przyrody, jakimi są parki narodowe” – piszą autorzy raportu.

„Wiemy, że potrzebna jest także wola polityczna, aby przezwyciężyć impas powstały w wyniku nałożenia blokady prawnej na tworzenie nowych i rozwój istniejących parków narodowych” – dodali.

Fundacja proponuje m.in. utworzenie nowych parków narodowych na terenie Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej w północno-wschodniej Polsce oraz w dolinie Dolnej Odry jako uzupełnienie istniejących parków narodowych po niemieckiej stronie Odry.

Fundacja postuluje także rozbudowę istniejących parków, takich jak Woliński Park Narodowy i Słowiński Park Narodowy nad Bałtykiem, znane z wydm oraz Białowieski Park Narodowy, który chroni ostatni dziewiczy las w Europie.

Notatki z Polski są prowadzone przez niewielki zespół redakcyjny i wydawane przez niezależną fundację non-profit utrzymywaną z datków naszych czytelników. Bez Waszego wsparcia nie możemy robić tego, co robimy.

Główne źródło obrazu: Andrzej Rusinowski/Usuń rozpryski

Alicja Ptak jest starszą redaktorką w Notes from Poland i dziennikarką multimedialną. Wcześniej pracowała dla Reutersa.