Zużycie paliw płynnych w Polsce osiągnęło w ubiegłym roku rekordowy poziom 37 mln metrów sześciennych, czyli o 5% więcej niż w 2021 r., wynika z nowego raportu Polskiej Organizacji Przemysłu i Handlu Naftowego (POPiHN).
Liczby te idą mimo rosnących cen energii, a wartość rynkowa paliw sprzedawanych w Polsce wzrosła w ubiegłym roku o prawie 37 proc. ze 142 mld zł do 194 mld zł.
Zwiększona konsumpcja prawdopodobnie była częściowo spowodowana wojną na sąsiedniej Ukrainie – gdzie Polska stała się głównym węzłem komunikacyjnym dla osób uciekających przed konfliktem i transportujących towary na Ukrainę – a także ożywieniem branży lotniczej po pandemii.
W rzeczywistości zużycie nafty wzrosło o ponad 70% rok do roku do 1,24 miliona metrów sześciennych. Tymczasem zużycie benzyny wzrosło o 5% do 7,15 mln m3, zużycie oleju napędowego o 3% do 22,66 mln m3, a LPG o 8% do 5,13 mln m3.
Zdaniem Krzysztofa Romaniuka, szefa działu analiz rynku paliw POPiHN, na ten wzrost złożyło się kilka czynników.
W ubiegłym roku miliony ludzi uciekających przed wojną na Ukrainie przekroczyło polską granicę, przywożąc ze sobą ogromną liczbę samochodów. Kolejne ruchy związane z przesiedleniami uchodźców również zwiększyły popyt.
Ponadto pod koniec roku kierowcy ponownie tłumnie odwiedzali stacje benzynowe, aby odzyskać VAT na paliwo, który został czasowo zawieszony w ramach działań antyinflacyjnych rządu.
W wyniku tych obniżek podatków sektor wpłacił do budżetu państwa o 11 mld zł mniej niż przed rokiem, wpłacając w ciągu roku łącznie 63 mld zł.
Firma transportu publicznego wezwała do antymonopolowego dochodzenia w sprawie „monopolu złodziejskiego” państwowego giganta naftowego Orlen za wyolbrzymianie cen
Podobne postulaty wysuwały partie opozycyjne, ale premier przekonuje, że Orlen pomógł utrzymać ceny na niskim poziomie https://t.co/Xvonrfkyz7
— Notatki z Polski 🇵🇱 (@notesfrompoland) 3 stycznia 2023 r
Przerób ropy w polskich rafineriach wyniósł 27 mln ton, z czego 41,9% pochodziło z Rosji. Był to znaczny spadek w stosunku do 61% udziału w zeszłym roku.
Po inwazji Rosji na Ukrainę Polska zobowiązała się do zaprzestania importu rosyjskiej energii do końca 2022 roku. Udało się to w przypadku węgla i gazu, ale jeszcze w styczniu 10% polskiej ropy pochodziło z Rosji na podstawie kontraktu długoterminowego. Sytuacja zakończyła się, gdy w lutym sama Rosja wstrzymała dostawy.
W 2022 roku 29% polskiej ropy pochodziło z Arabii Saudyjskiej, z którą państwowy gigant naftowy Orlen podpisał długoterminową umowę, a 12,3% z Norwegii.
Polska nie zrezygnowała całkowicie z rosyjskiej ropy, jak zapowiadała, ale Kreml sam zakręcił krany.
Jednak zapewnienie niezależności energetycznej od Rosji to nie koniec, ale początek nowych wyzwań – pisze @wjakobik https://t.co/2mvk9cmfGA
— Notatki z Polski 🇵🇱 (@notesfrompoland) 10 marca 2023 r
Import paliw również wzrósł o 9% rok do roku do 13,7 mln metrów sześciennych. Stanowiły one 37% całkowitego zużycia. Najwięcej benzyny importowano z Niemiec (51%), następnie ze Słowacji (16%), Litwy (11%) i Holandii (11%). Olej napędowy pochodził głównie z Rosji (37%), Niemiec (25%) i Holandii (11%).
Eksport paliw z Polski również wzrósł w ubiegłym roku, osiągając 2,64 mln m sześc., czyli o 43% więcej niż w 2021 r. Zdaniem Romaniuka głównym rynkiem eksportowym dla tego wzrostu była Ukraina „ze względu na sytuację wojenną”.
Zwrócił uwagę, że choć popyt będzie nadal rósł w ciągu najbliższych 2-3 lat, sektor musi się uporać z zieloną transformacją, w tym z unijnym zakazem sprzedaży samochodów z silnikami spalinowymi od 2035 r. Polska jako jedyna w UE – państwo członkowskie, aby sprzeciwić się tym nowym przepisom, kiedy zostały one uzgodnione w tym tygodniu.
UE zgodziła się na wprowadzenie zakazu sprzedaży nowych samochodów z silnikami benzynowymi i wysokoprężnymi od 2035 r., pomimo sprzeciwu Polski, która jako jedyny kraj członkowski głosowała przeciwko tej propozycji https://t.co/AfCxgKZcle
— Notatki z Polski 🇵🇱 (@notesfrompoland) 28 marca 2023 r
Źródło głównego obrazu: Orlen (materiały prasowe)
Alicja Ptak jest starszą redaktorką Notes from Poland i dziennikarką multimedialną. Wcześniej pracowała dla agencji Reuters.
Olga Tokarczuk jest autorką publikującą na portalu humanmag.pl, gdzie zajmuje się tematami z zakresu newsów, polityki, biznesu, technologii, sportu, rozrywki i stylu życia. Skupia się na przekazywaniu rzetelnych i użytecznych informacji, śledzeniu aktualnych wydarzeń oraz prezentowaniu historii ważnych dla czytelników w sposób jasny i przystępny.