WARSZAWA – Prochy wielokrotnie nagradzanego polskiego kompozytora i dyrygenta Krzysztofa Pendereckiego zostały pochowane we wtorek po dwuletnim opóźnieniu spowodowanym pandemią podczas państwowego pogrzebu wypełnionego jego muzyką.
W pogrzebie, który odbył się w południowym Krakowie, uczestniczyli Prezydent RP Andrzej Duda, wdowa po Pendereckim Elżbieta Penderecka, jej córka, syn i wnuczka, a także muzycy, artyści i tłumy obywateli Polski.
Penderecki zmarł 29 marca 2020 roku w Krakowie w wieku 86 lat, jednak ze względu na obostrzenia związane z pandemią COVID-19 pogrzeb słynnego kompozytora musiał zostać długo przełożony.
Prezydent federalny Frank-Walter Steinmeier odwołał udział w nabożeństwie po pozytywnym wyniku testu na obecność Covid-19. Jednak jego przesłanie zostało odczytane przez ambasadora Niemiec. Penderecki przez wiele lat pracował i nauczał w Niemczech.
Kremowa, alabastrowa urna Pendereckiego została umieszczona obok najwybitniejszych polskich autorów i naukowców w Panteonie Narodowym w krakowskim kościele św. Piotra i Pawła, po mszy, podczas której wykonano jego muzykę. Jego ulubiona skrzypaczka i przyjaciółka Anne-Sophie Mutter wykonała „Ave Maria” Jana Sebastiana Bacha.
Zwierzchnik Kościoła polskokatolickiego abp Wojciech Polak powiedział w homilii, że cały świat muzyki żegna się z człowiekiem, który wierzył, że muzyka powinna czynić życie lepszym. Polak powiedział, że ma to szczególne znaczenie dzisiaj, gdy w wyniku rosyjskiej inwazji na Ukrainę giną ludzie.
W swoim przemówieniu Duda wychwalał Pendereckiego jako artystę światowej klasy, który zdecydował się zamieszkać w Polsce i wniósł wielki wkład w polską kulturę.
„W jego utworach słychać wszystko, czego doświadczył nasz naród, łącznie z bólem i cierpieniem” – powiedział Duda.
W swoim przesłaniu Steinmeier stwierdził, że strata Pendereckiego była bolesna także dla Niemców, którzy cenili jego muzykę i jego wkład jako pedagoga.
Muzyka Pendereckiego „wypłynęła z umysłu pełnego głębokiej refleksji, wiedzy historycznej i filozoficznej… ale także z serca” – stwierdził Steinmeier w przesłaniu. „Jako człowiek wolny i wyjątkowo twórczy… stał się ważnym łącznikiem między narodami polskim i niemieckim”.
Wdowa po Pendereckim napisała w odczytanym przesłaniu, że jego zdaniem kompozytor powinien „dawać świadectwo swoim czasom, historii, prawdzie i pięknu… dzięki muzyce jesteśmy lepsi, to pomaga nam pozostać ludźmi”.
Penderecki był jednym z najpopularniejszych na świecie kompozytorów współczesnej muzyki klasycznej. Jego potężną, czasem groźną muzykę wykorzystano w hollywoodzkich filmach, w tym w Lśnieniu Stanleya Kubricka, Wyspie tajemnic Martina Scorsese, Inland Empire Davida Lyncha i Egzorcyście Williama Friedkina.
Najbardziej znany był ze swoich kompozycji orkiestrowych i chóralnych, takich jak „St. Łukasza” i „Siedem bram Jerozolimy”, choć jej zakres był znacznie szerszy. Fani rocka znają go ze współpracy z Jonnym Greenwoodem z Radiohead.
Międzynarodowa kariera Pendereckiego rozpoczęła się w wieku 25 lat, kiedy w 1959 roku zdobył wszystkie trzy główne nagrody na konkursie kompozytorskim dla młodych kompozytorów w Warszawie – prawą ręką napisał jedną partyturę, jedną lewą ręką i poprosił przyjaciela o napisanie trzecią partyturę, aby je skopiować, tak aby charakter pisma nie zdradzał, że pochodzą od tej samej osoby.
Zdobył wiele nagród, w tym kilka nagród Grammy. Na przełomie lat 50. i 60. Penderecki eksperymentował z awangardowym brzmieniem. Jego „Tren ofiarom Hiroszimy” z 1960 r. zdobył nagrodę UNESCO. Napisany na 52 instrumenty smyczkowe utwór można określić jako potężny, żałosny krzyk.
W latach 70. poświęcił się pisaniu bardziej tradycyjnej muzyki do symfonii, koncertów, dzieł chóralnych i oper. W 1967 roku skomponował ważne dzieło chóralne „Dies Irae”, zwane także „Oratorium oświęcimskim”, będące hołdem złożonym ofiarom Holokaustu.
Jako skrzypek i zaangażowany pedagog zbudował naprzeciw swojego domu w Lusławicach na południu Polski ośrodek muzyczny, w którym młodzi wirtuozi mogli występować i uczyć się od mistrzów światowej sławy. Jego dom otoczony był parkiem z drzewami i roślinami, które przywiózł z najdalszych zakątków świata, gdzie grała jego muzyka.
Prawa autorskie 2022 Associated Press. Wszelkie prawa zastrzeżone. Materiał ten nie może być publikowany, rozpowszechniany, przepisywany ani rozpowszechniany bez pozwolenia.
Bolesław Prus jest autorem publikującym na portalu humanmag.pl, gdzie porusza tematy związane z aktualnymi wydarzeniami, polityką, biznesem, technologią, sportem, rozrywką i stylem życia. Koncentruje się na jasnym przedstawianiu faktów, dostarczaniu użytecznych informacji oraz opisywaniu tematów i historii istotnych dla czytelników w przystępny i rzetelny sposób.