Tragicznie zniszczony podczas nazistowskiej ofensywy podczas II wojny światowej XVII-wieczny Pałac Saski w Warszawie jest ważnym miejscem historycznym. Prace archeologiczne przeprowadzone na miejscu i na pozostałościach wykazały obecność tajemniczego tunelu o długości 45 metrów pod ruinami starożytnego pałacu i imponującej głębokości 4 metrów! Tunel został opisany jako „najbardziej tajemnicze miejsce na placu Piłsudskiego w Warszawie”.
Kompletna niespodzianka: tajne przejście wojskowe
Wyjaśnił rzecznik spółki Pałac Saski Sławomir Kuliński Nauka w Polsce (PAP) , że tunel nie ma takiej konfiguracji ani projektu architektonicznego, jak oni, co stanowi całkowitą niespodziankę. Jest w bardzo dobrym stanie, przypuszcza, że został zbudowany prawdopodobnie na początku lat 30. XX wieku dla celów wywiadu wojskowego. Przekopując gruz wypełniający korytarz, znaleźli monety, ozdoby i kawałki ceramiki.
„Miejscem, w którym teraz jesteśmy, było dowództwo Wojska Polskiego, a wywiad wojskowy mieścił się w skrzydle południowym. Tunel miał umożliwiać szybkie przekazywanie meldunków i informacji. Tunel pełnił także funkcje techniczne. Znajdował się w nim kabel telegraficzny oraz system rur grzewczych i nawadniających dla obu skrzydeł pałacu – wyjaśnił Kuliński.
Cegły na tunel pochodziły z cegielni Wawrzyna, o czym świadczą oznaczenia na cegłach. Dodatkowo na nowo nałożonym tynku niezidentyfikowany budowniczy wyrył rok 1933 wraz z orłem, bez korony.
Na świeżo nałożonym tynku wyryto rok 1933. Zrzut ekranu wideo. ( Nauka w Polsce )
Tunel sięga do piwnic z okresu morsztyńskiego, znajdujących się w południowej części Pałacu Saskiego. Piwnice te pierwotnie pełniły funkcję magazynów, a w okresie międzywojennym odgrywały kluczową rolę, gdy kurierzy spieszyli z dostarczaniem generałom raportów wywiadu wojskowego. Arkeonews. Tunele wyposażono w kabel telegraficzny, system grzewczy i wodociągi.
Zrzut ekranu z filmu Nauka w Polsce przedstawiający widok na tunel. (Nauka w Polsce )
Pałac Saski: historia różnych funkcji i zmian ustrojowych
Według Archiwum Państwowe w Warszawie , początki Pałacu Saskiego sięgają lat 60. XVII w., kiedy to wzniesiono go pierwotnie jako prywatną rezydencję polskiego szlachcica Stanisława Herakliusza Lubomirskiego. Jednak rezydencją królewską stał się dopiero w latach dwudziestych XVIII wieku.
Przez cały XVIII wiek obiekt ulegał rozbudowie i adaptacjom w celu pełnienia różnych funkcji, choć słynął z architektury w stylu barokowym, charakteryzującej się bogato zdobionymi dekoracjami i okazałą fasadą.
Pałac Saski w Warszawie, 1841-1894, przed zniszczeniem przez wojska niemieckie w czasie II wojny światowej. ( Domena publiczna )
W XVIII w. pałac nabył elektor saski August II Mocny, który wykorzystywał go jako rezydencję królewską w Warszawie. To właśnie w tym czasie pałac zaczęto kojarzyć z nazwą saską. Pałac przez całą swoją historię pełnił funkcję koszar dla polskiego personelu wojskowego, siedziby Ministerstwa Spraw Zagranicznych, restauracji i sklepów, a w pewnym momencie na początku XIX w. pełnił nawet funkcję szkoły średniej – jak podaje źródło: Radia Polska .
Przez krótki czas służył jako kwatera główna Cesarskiej Armii Rosyjskiej w pierwszej połowie XIX wieku. Niestety, Pałac Saski zginął podczas II wojny światowej, kiedy hitlerowskie wojska niemieckie, okupujące wówczas Polskę, celowo zniszczyły budynek w 1944 roku, wkrótce po nieudanej próbie obalenia okupacji przez ruch Powstania Warszawskiego. dokumentacja.
Po rozbiórce Pałacu Brühla podczas zniszczeń Warszawy w 1944 roku, po II wojnie światowej teren wokół niego został oczyszczony jedynie do poziomu gruntu. Pozostały gruz zrównano z ziemią, a teren zamieniono w trawę, stopniowo porośniętą drzewami i krzewami. Jak podaje, przez prawie osiem dekad większość tego obszaru pozostawała tajemnicą, z wyjątkiem niewielkiego fragmentu jednej z oficyn (od strony Ogrodu Saskiego), który archeolodzy zbadali w 2006 roku. Herold Miami .
Na początku czerwca 2023 r. rozpoczęto wysiłki mające na celu odkrycie tajemnic ukrytych pod tą przestrzenią. Obszar został początkowo odgrodzony i dokładnie sprawdzony przez saperów, aby upewnić się, że nie ma tam niewybuchów.
Archeolodzy prowadzą obecnie na miejscu wykopaliska, odkrywając niezwykłą różnorodność artefaktów, w tym monety, ozdoby, medaliony i wazony ozdobione dekoracjami lub podpisami twórcy. Do tej pory odkryli prawie 46 tysięcy takich przedmiotów! Planowany harmonogram renowacji i ponownego oddania do użytku Pałacu Brühla, budynków Pałacu Saskiego i sąsiadujących kamienic przewidziany jest na rok 2030.
Górny obraz: Archeolodzy odkryli tajemniczy 45-metrowy tunel pod XVII-wiecznym Pałacem Saskim w Warszawie. Zrzut ekranu z filmu Nauka w Polsce. Źródło: Nauka w Polsce
Autor: Sahir Pandey
Joanna Bator jest autorką publikującą na portalu humanmag.pl, gdzie zajmuje się tematami z zakresu aktualności, polityki, biznesu, technologii, sportu, rozrywki i stylu życia. Koncentruje się na jasnym i rzetelnym przekazywaniu informacji, śledzeniu bieżących wydarzeń oraz prezentowaniu historii i tematów istotnych dla czytelników w przystępny i zrozumiały sposób.