Węgry ratyfikowały w poniedziałek członkostwo Finlandii w NATO, co jest ostatnim sygnałem, że premier Viktor Orbán powoli odwraca się plecami do Rosji, ponieważ korzyści gospodarcze płynące z ich stosunków maleją.
Tamás Menczer, wiceminister spraw zagranicznych, powiedział parlamentowi, że włączenie Finlandii do transatlantyckiego paktu obronnego ma militarny sens. „III wojna światowa nigdy nie była bliżej niż teraz” – powiedział, powtarzając, że Węgry zrobią wszystko, co w ich mocy, aby uniknąć konfliktu zbrojnego i przeprowadzić rozmowy pokojowe.
Nacisk Finlandii na przystąpienie do sojuszu wojskowego i rozszerzenie granicy NATO z Rosją był wstrzymywany przez Turcję przez 10 miesięcy, głównie z powodu obaw Ankary o Szwecję, która złożyła wniosek w tym samym czasie co jej nordycki sąsiad.
Ale Orbán był również niechętny zatwierdzeniu ofert obu krajów, ponieważ próbował wykorzystać swój głos, aby odblokować fundusze UE zamrożone z powodu zarzutów o korupcję. Kiedy Ankara zgodziła się zatwierdzić ofertę Finlandii, Budapeszt poszedł w jej ślady.
Jednak Fidesz, partia rządząca na Węgrzech, nadal odmawia poparcia szwedzkiej próbie, mimo że doradca ds. bezpieczeństwa narodowego USA Jake Sullivan wzywa Budapeszt do „natychmiastowej” ratyfikacji obu ofert.
„Im bardziej naciskają na jakąś decyzję, tym ostrożniej musimy ją za każdym razem rozważać” – powiedział przewodniczący grupy parlamentarnej Fidesz, Máté Kocsis.
Węgry są silnie uzależnione od rosyjskiego gazu i mają powiązania finansowe z rosyjskimi instytucjami. Jednak kilka ruchów rządu sugeruje, że Orbán rozpoczął stopniową zmianę, która może ostatecznie doprowadzić do zastąpienia Rosji w jej gospodarce.
Oznakami, że rząd Orbána łagodzi swoje rosyjskie stanowisko, są rozmowy z Francją na temat offshoringu produkcji energii jądrowej z Rosji oraz członkostwo w Grupie Kontaktowej ds. Kijów, powiedział Péter Krekó, dyrektor budapeszteńskiego think tanku Political Capital.
„Istnieje zamiar skorygowania kursu” – powiedział Krekó, dodając, że antyzachodnia, prorosyjska polityka Orbána „będzie potrzebowała czasu na rozluźnienie”.
Zdaniem osób znających sposób myślenia premiera zmiana była częściowo spowodowana pogarszającymi się perspektywami gospodarczymi. Niektóre z największych węgierskich firm rozważają wycofanie się z działalności w Rosji.
Na przykład OTP Bank, największy pożyczkodawca na Węgrzech, powiedział, że czeka na odpowiedni moment, aby podjąć „strategiczną decyzję” w sprawie swojej rosyjskiej spółki zależnej, której „w tej chwili nie można sprzedać”.
„W Rosji nie zarabiamy dużo” – powiedział László Bencsik, zastępca dyrektora generalnego OTP. „Znacznie ograniczyliśmy tam naszą działalność do bardzo prostych produktów”.
Mimo rekordowych zysków, gigant energetyczny MOL zaczął dywersyfikować swoją działalność, odchodząc od taniej rosyjskiej ropy. Menedżer MOL, Zsolt Hernádi, powiedział, że firma stoi przed „bezprecedensowymi wyzwaniami” związanymi z wojną na Ukrainie i planuje wydać setki milionów dolarów, aby uzyskać dostęp do ropy transportowanej przez Morze Śródziemne i jej rafinerie w celu przetworzenia nie-ropnej – rosyjskiej ropy naftowej.
Jeszcze w zeszłym miesiącu buntowniczy Orbán nalegał, aby Węgry „utrzymały nasze więzi gospodarcze z Rosją”, ale trzy tygodnie później powiedział na forum gospodarczym w Budapeszcie, że może ponownie skalibrować stosunki z Moskwą.
„Węgry muszą długo i intensywnie myśleć o stosunkach dyplomatycznych i gospodarczych, które mogą zbudować i utrzymać z Rosją w ciągu najbliższych 10-15 lat” – powiedział. „Jesteśmy oczywiście zainteresowani utrzymaniem połączeń w jak największym stopniu. . . Ale nikt nie wie, czy i jak długo nam się to uda”.
Premier ma nadzieję, że wykorzysta naciski Szwecji na NATO, aby rozwiązać trwający od dziesięcioleci spór z partnerami z UE na temat samozwańczej „demokracji nieliberalnej”, która obejmowała erozję swobód obywatelskich i rozszerzenie wpływu na media. Sądy, edukacja i sztuka. Rzekome systematyczne nadużywanie przez Orbána unijnych programów finansowania skłoniło Brukselę do zawieszenia finansowania o wartości ponad 30 miliardów euro.
„Orbán najwyraźniej szantażuje Zachód, nawet jeśli otrzymuje bardzo poważne ostrzeżenia” – powiedział Dániel Hegedűs z think tanku German Marshall Fund. Powiedział, że istnieje „oczywisty związek” między głosowaniem w NATO a funduszami UE.
Ta taktyka zraziła sojuszników, takich jak Polska, która była rozgniewana wielokrotnymi próbami Węgier opóźniania nałożenia sankcji na Rosję.
„Z Rosjanami nie ma powrotu do normalnych interesów” – napisał premier Polski Mateusz Morawiecki w artykule opublikowanym na Węgrzech z okazji pierwszej rocznicy inwazji na Ukrainę. „Nie można normalizować stosunków z przestępczym reżimem”.
Węgierska sztuczka zaskoczyła Finlandię i Szwecję, które skupiły się na tureckiej opozycji. „Nie sądzę, żebyśmy mieli problem z Węgrami” – powiedział przedstawiciel władz nordyckich. „To po prostu Orbán jest oportunistą i sprawdza, czy może coś z tego wyciągnąć”.
Joanna Bator jest autorką publikującą na portalu humanmag.pl, gdzie zajmuje się tematami z zakresu aktualności, polityki, biznesu, technologii, sportu, rozrywki i stylu życia. Koncentruje się na jasnym i rzetelnym przekazywaniu informacji, śledzeniu bieżących wydarzeń oraz prezentowaniu historii i tematów istotnych dla czytelników w przystępny i zrozumiały sposób.