WARSZAWA (Reuters) – Prezydent RP zdecydował się podpisać ustawę, która ograniczyłaby możliwość odzyskania przez Żydów mienia odebranego nazistowskim okupantom niemieckim i trzymanego przez powojennych komunistycznych władców, co może wywołać napięcia z Izraelem i Stany Zjednoczone będą napędzać stany.
„Dziś podjąłem decyzję w sprawie ustawy, o której w ostatnich miesiącach w kraju i za granicą toczy się ożywiona i głośna debata” – powiedział Andrzej Duda w wydanym w sobotę oświadczeniu. „Po dokładnej analizie zdecydowałem się podpisać poprawkę”.
Wcześniej żydowscy emigranci lub ich potomkowie mogli twierdzić, że mienie zostało bezprawnie skonfiskowane i żądać jego zwrotu, ale polscy urzędnicy argumentowali, że rodzi to niepewność co do własności nieruchomości.
W 2015 r. polski Trybunał Konstytucyjny orzekł, że powinny istnieć pewne terminy, po upływie których decyzje administracyjne dotyczące tytułów własności nie mogą być już kwestionowane. Polski parlament uchwalił zmiany legislacyjne na początku tego tygodnia.
Projekt ustawy przewiduje okres 30 lat na roszczenia windykacyjne.
Kwestia praw własności żydowskiej w Polsce staje się jeszcze bardziej skomplikowana, ponieważ w przeciwieństwie do innych krajów UE nie stworzyła funduszu odszkodowań dla osób, których mienie zostało skonfiskowane.
Sekretarz stanu USA Antony Blinken powiedział w czwartek, że Waszyngton jest głęboko zaniepokojony uchwaleniem ustawy przez polski parlament i zaapelował do Dudy, by jej nie podpisywał.
Waszyngton jest jednym z głównych sojuszników Warszawy, ale stosunki między obydwoma krajami zostały obciążone kwestią własności, a także innymi kwestiami, takimi jak plany wprowadzenia zmian, które zdaniem opozycji uciszą amerykańskiego nadawcę informacyjnego, który jest krytyczny wobec rządu .
Światowa Organizacja Restytucji Żydowskich (WJRO) w sobotę wezwała polski rząd do pracy nad rozwiązaniem problemu mienia skonfiskowanego w przeszłości.
„Demokracja i sprawiedliwość spadły w Polsce na nowy poziom, gdy prezydent Duda podpisuje ustawę, która praktycznie uniemożliwia wszystkim byłym polskim właścicielom ziemskim uzyskanie odszkodowania za mienie nielegalnie skonfiskowane w czasach komunizmu” – powiedział Gideon Taylor, przewodniczący WJRO w oświadczeniu wysłanym do Reutera.
Przed II wojną światową Polska była domem dla jednej z największych społeczności żydowskich na świecie, ale została prawie całkowicie zniszczona przez nazistów i byłych żydowskich właścicieli ziemskich, a ich potomkowie walczyli o odszkodowania.
(Raportowanie Anny Koper, adaptacja Davida Holmesa i Christiny Fincher)
Zofia Nałkowska jest autorką publikującą na portalu humanmag.pl, gdzie zajmuje się tematami z zakresu aktualności, polityki, biznesu, technologii, sportu, rozrywki i stylu życia. Koncentruje się na rzetelnym przekazywaniu informacji, śledzeniu bieżących wydarzeń oraz prezentowaniu tematów ważnych dla czytelników w sposób jasny, przejrzysty i przystępny.