Oto pogromca mózgów dla Ciebie:
Produkt po lewej pomoże Ci przeżyć 6-8 tygodni. Kosztuje 4,49 USD. Drugiej już nie należy uważać za ładną. Kosztuje 161 dolarów.
Czemu?
Ten paradoks – paradoks wodno-diamentowy – niepokoił niektóre z największych umysłów na świecie. Platon zastanawiał się nad tym; Kopernik i Adam Smith też.
Ale Carl Menger jako pierwszy przedstawił zadowalające wyjaśnienie. Zrobił to 150 lat temu, w 1871 roku, a jego odpowiedź jest nadal aktualna.
„Moc, która Cię napędza [prices]„Napisał w swoim Zasady ekonomii„Jest ostateczną i ogólną przyczyną wszelkiej działalności gospodarczej: dążeniem ludzi do jak najpełniejszego zaspokojenia swoich potrzeb, do poprawy ich pozycji ekonomicznej”.
Podczas gdy Smith – a później Karol Marks – postulowali „pracowniczą teorię wartości”, która przypisywała cenę dóbr do ilości pracy lub kosztów poniesionych w ich wytworzeniu, Menger poszedł w innym kierunku. Jego „subiektywna teoria wartości” uznała, że każda osoba jest indywidualnym aktorem i że wszyscy istniejemy w różnych kontekstach i mamy różne pragnienia. W związku z tym osoba może być skłonna zapłacić więcej za bilet do kina niż za bilet na mecz.
Jak ta teoria wartości rozwiązuje paradoks wodno-diamentowy?
Wyobraź sobie mężczyznę, który kupuje cztery butelki wody dziennie. Z pierwszą butelką oczywiście zaspokoi najpilniejszą potrzebę, jaką może zaspokoić woda: ugasić pragnienie. Mógł dać żonie następną butelkę, żeby mogła się napić; trzeci można było wlać do miski na wodę jego psa; a czwartą można było wylać u podstawy jego ulubionego drzewa.
Co jeśli pewnego dnia mężczyzna może kupić tylko trzy butelki wody? Zrezygnowano z jego najniższego priorytetu – drzewa.
Innymi słowy, ludzie, którzy chcą kupić diament, prawdopodobnie nie potrzebują dodatkowej butelki wody, aby przetrwać.
Ponieważ wszystkie są Osoby fizyczne, możemy wchodzić w interakcje tylko z poszczególnymi dobrami – nie z ogólnoświatowym zaopatrzeniem w wodę czy globalnym zaopatrzeniem w diamenty. Tak więc wartość towaru zależy od tego, co możesz z nim zrobić inna jednostka dobra, a nie z natury samego dobra.
To odkrycie Mengera doprowadziło do marginalnej rewolucji w ekonomii. Doprowadziło to również do jednego z jego najmocniejszych spostrzeżeń: That obie strony korzystają z dobrowolnej wymiany.
Wyjaśnienie Mengera na temat rozwoju monetarnego również pozostaje wpływowe – i być może ważniejsze niż kiedykolwiek w dzisiejszej erze inflacji, napędzanej przez arbitralne drukowanie pieniędzy przez rządy. Zwrócił uwagę, że kiedy ludzie handlują, rzadko dostają to, czego chcą w jednej transakcji. Na przykład, jeśli chcesz mieć plecak i zaoferować do niego zegarek, będziesz musiał długo szukać kogoś z plecakiem do wymiany, kto chciałby twój zegarek.
Pieniądze zatem nie rozwijają się poprzez dekrety rządowe czy upodmiotowienie, ale oczywiście – podobnie jak język – w celu ułatwienia komunikacji i handlu między ludźmi.
Menger urodził się 28 lutego 1840 roku na terenie dzisiejszej południowej Polski, która wówczas należała do Cesarstwa Austriackiego. Kiedy jako młody człowiek opuścił swoją ojczyznę, by studiować prawo w Wiedniu, nigdy by nie pomyślał, że pewnego dnia zostanie ojcem austriackiego biznesu.
Bolesław Prus jest autorem publikującym na portalu humanmag.pl, gdzie porusza tematy związane z aktualnymi wydarzeniami, polityką, biznesem, technologią, sportem, rozrywką i stylem życia. Koncentruje się na jasnym przedstawianiu faktów, dostarczaniu użytecznych informacji oraz opisywaniu tematów i historii istotnych dla czytelników w przystępny i rzetelny sposób.