W zbiorach muzealnych zachowało się jedynie siedem okazów wilka sycylijskiego, wymarłych w pierwszej połowie XX wieku. Międzynarodowy zespół naukowców badający ich DNA odkrył smutne konsekwencje ich ciągłej izolacji i eksterminacji.
Półwysep Apeniński zamieszkuje podgatunek wilka, który ma naukową nazwę Canis lupus italicus. Jednak do niedawna Sycylia była domem dla innego podgatunku tego drapieżnika,Canis lupus crystaldii.
Zostały one wytępione przez człowieka w pierwszej połowie XX wieku, a wiedzę o nich można obecnie uzyskać jedynie z siedmiu okazów zachowanych w muzeach.
Wilki sycylijskie wyróżniały się niewielkim rozmiarem ciała, jasnożółtym futrem i brakiem ciemnych podłużnych pasków na przednich łapach, powszechnych u wilków włoskich. Od lat zadaje się pytania o pochodzenie i historię drapieżników. Odpowiedzi udzielił międzynarodowy zespół naukowców, w którym uczestniczyli także badacze z Polski.
Naukowcy z Centrum Hologenomiki Ewolucyjnej na Uniwersytecie w Kopenhadze w Danii podjęli próbę wyizolowania materiału genetycznego ze wszystkich okazów wilka sycylijskiego dostępnych w muzeach. Udało im się uzyskać genom jądrowy od czterech osób i genom mitochondrialny od pięciu osób. Następnie we współpracy z kilkudziesięciu innymi badaczami porównali je z genomami współczesnych wilków zamieszkujących Eurazję i Amerykę Północną, a także genomami współczesnych i wymarłych psów oraz wymarłych wilków zamieszkujących plejstoceńską Syberię.
Ich badania wykazały, że wilki sycylijskie są najbliżej spokrewnione z wilkami włoskimi, jednak pozostawały odizolowane aż do końca plejstocenu (około 17 000 lat temu). Konsekwencją separacji, a także zmniejszenia liczebności populacji przez człowieka, było krzyżowanie blisko spokrewnionych wilków i wynikająca z tego mała różnorodność genetyczna tych drapieżników.
Co gorsza – twierdzi dr Robert Mysłajek, profesor Wydziału Biologii Uniwersytetu Warszawskiego i współautor badania – ludzie przywieźli na wyspę psy. Z powodu niedoboru partnerów własnego gatunku, wilki zaczęły rozmnażać się z psami. Naukowcy wykazali, że w genomach wilków sycylijskich istniało wyraźne dziedzictwo nierównych sojuszy między wilkami i psami, które prawdopodobnie miały miejsce już w epoce miedzi i brązu.
Wyniki badań są cenną lekcją – mówi współautorka publikacji w iCiência (Portugalski https://doi.org/10.1016/j.isci.2023.107307) ), dr Sabina Nowak, profesor na Wydziale Biologii Uniwersytetu Warszawskiego i prezes Stowarzyszenia Dla Natury „Wilk”.
Pokazuje możliwe konsekwencje izolowania populacji dzikich zwierząt, a także zagrożenia, jakie niesie ze sobą ich eksterminacja i brak kontroli nad powszechną obecnością psów w środowisku naturalnym. Zagrożenia te są istotne także dla współczesnych wilków – dodaje naukowiec.
Badania współfinansowano z grantów Narodowego Centrum Nauki.
PAP – Nauka w Polsce
tr. RL
zan/ kap/
Fundacja PAP umożliwia nieodpłatne przedrukowanie artykułów z portalu Nauka w Polsce pod warunkiem otrzymania raz w miesiącu wiadomości e-mail o fakcie skorzystania z portalu oraz wskazania źródła artykułu. Na stronach internetowych i portalach internetowych należy podawać adres: Źródło: www.scienceinpoland.pl, natomiast w czasopismach – adnotację: Źródło: Nauka w Polsce – www.scienceinpoland.pl. W przypadku serwisów społecznościowych prosimy o podanie jedynie tytułu i leadu przesyłki naszej agencji wraz z linkiem do tekstu artykułu na naszej stronie internetowej, tak jak ma to miejsce na naszym profilu na Facebooku.
Joanna Bator jest autorką publikującą na portalu humanmag.pl, gdzie zajmuje się tematami z zakresu aktualności, polityki, biznesu, technologii, sportu, rozrywki i stylu życia. Koncentruje się na jasnym i rzetelnym przekazywaniu informacji, śledzeniu bieżących wydarzeń oraz prezentowaniu historii i tematów istotnych dla czytelników w przystępny i zrozumiały sposób.