Zakupy z drugiej ręki nabierają nowego życia w Polsce

Autor: Natalia Parzygnat

Szymon Czyż, 22-letni inżynier, czekał dwie godziny na otwarcie swojego ulubionego lokalnego sklepu z używanymi rzeczami w dniu, w którym dostarczono nowe ubrania. Następnie poszukiwacze skarbów, tacy jak on, biegają w poszukiwaniu modnej, wysokiej jakości odzieży używanej, popychają się nawzajem, a od czasu do czasu kradną kosze lub zabierają sobie nawzajem znaleziska.

Takie sklepy z odzieżą używaną wymierają w polskich miastach: w lipcu 2021 r. w kraju było o 39% mniej sklepów niż w 2009 r. Jednak pomimo tego trendu rynek odzieży używanej rozwija się prężnie, ponieważ coraz częściej przenosi się do sieci i do wyższej klasy oraz kieruje do więcej modowych i świadomych ekologicznie młodych klientów, takich jak Czyż.

– Ostatnie dane pokazują, że rynek odzieży używanej rośnie szybciej niż rynek odzieży nowej – mówi Agnieszka Wąsowska z grupy modowych aktywistów Fashion Revolution Poland.

Tendencja ta została zarysowana w niedawnym raporcie Accenture na temat wyborów konsumenckich, z którego wynika, że ​​44% Polaków szuka w pierwszej kolejności przedmiotów z drugiej ręki, gdy potrzebują ubrań, butów lub akcesoriów. Podczas gdy ponad połowa ankietowanych nadal woli osobiście odwiedzać sklep z używanymi rzeczami, coraz więcej osób robi to w mediach społecznościowych i na rynkach internetowych, co jest zmianą przyspieszoną przez pandemię.

Druga ręka, druga stawka

Negatywne skojarzenia związane z używanymi sklepami w Polsce świadczą o niektórych słowach użytych do ich opisu: bryła, ciucholandlub szmatekco oznacza coś w rodzaju „sklep ze śmieciami” lub „ziemię togs”. łachmany jest szczególnie popularny, wywodzący się z mieszanki niemieckiego słowa łachmanyco oznacza szmaty i daje początek określeniu lumpowaniektóra odnosi się do praktyki kupowania i recyklingu odzieży używanej.

Takie sklepy, które sprzedawały odzież używaną na wagę, po raz pierwszy pojawiły się w Polsce w czasach PRL, kiedy oferowały odzież importowaną, której większość Polaków nie mogła kupić z pierwszej ręki. W latach 90. sklepy uważano za zatłoczone, niewygodne i dla mniej zamożnych.

– Bo robili tam głównie biedni, inni nie chcieli wyjeżdżać – mówi Wąsowska. „Nie chcieli być widziani w tych miejscach. Ludzie kupowali ubrania w sklepach z używanymi rzeczami, ponieważ nie było ich na to stać [first hand]”.

Rosnący dobrobyt w Polsce i zmieniające się nawyki konsumenckie doprowadziły do ​​tego, że takie sklepy z używanymi rzeczami są wielokrotnie zamykane. W 2009 r. działało ich 23 500, ale od tego czasu liczba ta spadała z roku na rok, osiągając najniższy poziom 14 400 w 2021 r., powiedział w rozmowie z Notes z Polski Tomasz Starzyk z firmy zajmującej się danymi komercyjnymi Dun & Bradstreet.

Używany sklep odzieżowy Dyskont Odzieżowy Tania Odzież w Nowym Targu (fot. autora)

Nowy model zakupów

Mimo tych zamknięć rynek towarów używanych w Polsce pozostaje silny i wart jest około 5-6 mld zł rocznie – wynika z danych GUS za 2019 r., cytowanych przez Urząd Statystyczny. Rzeczpospolita Codziennie. Jak podała gazeta, około 10 milionów Polaków, czyli ponad jedna czwarta populacji, deklaruje, że kupuje używane ubrania.

Wielu z nich robi to ze źródeł internetowych, a wpływ pandemii przyspieszył zmianę nawyków. Jak wynika z ankiety przeprowadzonej w październiku 2020 r. przez SW Research dla Accenture, prawie połowa Polaków korzystała z aplikacji i stron internetowych do kupowania i sprzedawania rzeczy od i innym użytkownikom w ciągu ostatnich sześciu miesięcy.

W innym badaniu przeprowadzonym w ubiegłym roku przez tę samą agencję na zlecenie sieci second-handów Wtórpol, 28% badanych stwierdziło, że kupowało używane ubrania w Internecie częściej niż przed pandemią.

To „przyczyniło się do wzrostu i atrakcyjności sklepów z używanymi rzeczami” – mówi Agnieszka Oleksyn-Wajda, dyrektor Instytutu Ekorozwoju Uczelni Łazarskiego w Warszawie, pozwalając im robić zakupy w zaciszu własnego domu bez konieczności szukania. na produkty na wieszaku.

Zielone zakupy

Ewoluował też stosunek Polaków do odzieży używanej. W latach 90. ze względów ekonomicznych ludzie wybierali sklepy z używaną odzieżą, aby znaleźć „markową odzież w rozsądnej cenie” – wyjaśnia Starzyk. Dodaje, że wtedy było stosunkowo niewiele sklepów z modą oferujących takie marki.

Ale biorąc pod uwagę, że Polacy mają dziś przeciętnie znacznie lepiej niż w latach 90. i znacznie szerszą gamę dostępnych dla nich produktów, kwestie środowiskowe odgrywają coraz większą rolę w stymulowaniu popytu na produkty używane.

Z danych z badania Accenture wynika, że ​​20% respondentów kupuje odzież używaną ze względów ekologicznych, a z raportu KPMH wynika, że ​​27% Polaków jest skłonnych zapłacić więcej za odzież ekologiczną.

„Edukacja na temat ekologii, mody okrężnej, zrównoważonego rozwoju i przyjazności dla środowiska odebrała część „wstydu” kupowaniu odzieży używanej” – mówi Oleksyn-Wajda.

Ten trend zmusza również duże marki do przemyślenia swoich strategii. W tym roku polska firma odzieżowa 4F nawiązała współpracę z Ubrania do Oddania, organizacją, która „umożliwia markom odzieżowym bardziej cyrkularne”. Firma 4F zaczęła również wypożyczać odzież narciarską, aby uniknąć dodatkowych odpadów tekstylnych.

Nowoczesny shopper z drugiej ręki

Innym czynnikiem transformacji odzieży używanej w Polsce była zmiana na wyższą skalę w kierunku „odsprzedaży wyjątkowej odzieży premium” – mówi Rafał Reif, szef działu mody i handlu detalicznego Accenture w Polsce. „Główną motywacją do zakupu jest marka lub wyjątkowy produkt z limitowanej edycji, który jest dostępny w atrakcyjnej cenie.”

Oprócz dotychczasowych tanich sklepów z odzieżą używaną, konsumenci mogą teraz znaleźć także ekskluzywne butiki z używaną odzieżą, które kosztują więcej niż fast-fashion i sklepy vintage z wstępnie wyselekcjonowaną odzieżą – wyjaśnia Wąsowska.

Zwolennik mody Czyż mówi, że takie używane ubrania „dominują” w jego szafie. Uważa, że ​​są lepszej jakości niż ubrania dużych marek i tańsze niż ubrania projektantów.

Zanim dostał swoją obecną pracę na pełen etat, trzy razy w tygodniu chodził do sklepu z używanymi rzeczami i znajdował okazje od projektantów, które następnie sprzedawał „z dobrym zyskiem”, mówi Notes z Polski. Wspomina o 10-letniej kurtce Stone Island o wartości ok. 2000 zł, którą kupił w sklepie vintage za 1% jej wartości, 20 zł, i odsprzedał koneserowi z drugiej ręki za 350 zł.

„Z zarabiania na sprzedaży znalezisk z drugiej ręki można się utrzymać” – mówi Czyż.

trendy i influencerzy

Tak wysokiej jakości odzież używana podsyca chęć – zwłaszcza wśród młodych kobiet – wyróżnienia się z tłumu oryginalnymi ubraniami – mówi Starzyk. Według danych z badania Accenture, jedna czwarta Polaków poniżej 25 roku życia myśli o tym, jak ubrania będą wyglądać w mediach społecznościowych podczas zakupów.

Polskie media społecznościowe również pełne są influencerów oferujących porady dotyczące znajdowania i używania przedmiotów vintage, jak Mateusz Leszczyński, którego „Lumpfinds” śledzą ponad 320 tys. osób na TikToku i 82 tys. na Instagramie.

Filmy TikTok związane z „Lumpeksem” obejrzano 286,4 mln razy, w tym 31,4 mln wyświetleń filmów „Lumpeks sprawdza” z rekomendacjami sklepów. Istnieją dziesiątki grup na Facebooku, w których fani sklepów z używanymi rzeczami mogą wymieniać się ubraniami.

@natka_nadzieja #lupekczek – Moja wizyta w #Polerowanie #sklep z używaną odzieżą nazywa #lumpeks ♬ Małpy Spinning Monkeys — Kevin MacLeod i Kevin the Monkey

Przyszłość sklepów z odzieżą używaną

Mimo spadku liczby sklepów i przejścia na zakupy online, Starzyk zauważa, że ​​liczba zamknięć zaczyna spadać i prognozuje „stabilny popyt i stabilną sprzedaż”.

Oleksyn-Wajda uważa, że ​​sklepy z odzieżą vintage „przyjmą nowe formy i nieoczywiste miejsca”. W galeriach handlowych w Polsce otwierają się już pierwsze cyrkularne butiki edukujące o modzie cyrkularnej, w których można podrzucić niechciane ubrania. Zakłada, że ​​rynek będzie się dalej rozwijał.

„Ponieważ idea zero waste to coś więcej”, mówi. „To styl życia. Stan umysłu. Najlepsza moda”.

Źródło: Mikołaj Kuraś / Agencja Gazeta

Natalia Parzygnat jest współpracującym asystentem redakcyjnym w Notes from Poland i absolwentką Multiplatform Mobile Journalism na Birmingham City University. Wcześniej pisała artykuły dla Birmingham Eastside i pojawiła się w HuffPost UK. Natalia niedawno zajęła drugie miejsce w BJTC Award w kategorii Social Short Video.